ടെഹ്റാൻ/ഇസ്ലാമാബാദ്: അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ചരിത്രപരമായ സമാധാന കരാർ ഒപ്പിടാൻ മണിക്കൂറുകൾ മാത്രം ബാക്കി നിൽക്കെ, പശ്ചിമേഷ്യൻ ചർച്ചകളെ പൂർണ്ണമായും അനിശ്ചിതത്വത്തിലാക്കി ലെബനൻ തലസ്ഥാനമായ ബെയ്റൂട്ടിൽ ഇസ്രയേലിന്റെ കടുത്ത ബോംബാക്രമണം. കരാർ ഒപ്പിടാനിരിക്കെ ഇസ്രയേൽ നടത്തിയ ഈ ക്രൂരതയ്ക്ക് കടുത്ത ഭാഷയിൽ മറുപടി നൽകുമെന്ന് ഇറാന്റെ സൈനിക കമാൻഡർ ബ്രിഗേഡിയർ ജനറൽ മുഹമ്മദ് ജാഫർ അസദി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. ഇതിന് പിന്നാലെ, വാഗ്ദാനങ്ങൾ പാലിക്കാൻ കഴിവോ ഇച്ഛാശക്തിയോ ഇല്ലാത്ത അമേരിക്കയുമായി ഇനി സമാധാന ചർച്ചകൾ തുടരുന്നതിൽ യാതൊരു അർത്ഥവുമില്ലെന്ന് ഇറാൻ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കർ മുഹമ്മദ് ബാഖിർ ഖാലിബാഫ് പ്രഖ്യാപിച്ചു. യുഎസിന് തങ്ങളുടെ സഖ്യകക്ഷിയായ ഇസ്രയേലിനെ നിയന്ത്രിക്കാൻ സാധിക്കില്ലെന്നാണ് ഈ സയണിസ്റ്റ് ആക്രമണം തെളിയിക്കുന്നതെന്നും ഖാലിബാഫ് എക്സിൽ (X) കുറിച്ചു.
ഈ കടുത്ത രാഷ്ട്രീയ തർക്കങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള അന്തിമ വട്ട ചർച്ചകൾക്കായി ഖത്തറിൽ നിന്നുള്ള പ്രത്യേക മധ്യസ്ഥസംഘം ഞായറാഴ്ച ടെഹ്റാനിലെത്തിയിട്ടുണ്ട്. നേരിട്ടുള്ള ഒരു ഒപ്പിടൽ ചടങ്ങ് ഒഴിവാക്കി, ഇലക്ട്രോണിക് സംവിധാനത്തിലൂടെ (Digital signing) കരാർ പൂർത്തിയാക്കാനാണ് മധ്യസ്ഥരാജ്യങ്ങളായ പാകിസ്ഥാനും ഖത്തറും ശ്രമിക്കുന്നത്. ഞായറാഴ്ച തന്നെ കരാർ ഒപ്പിടുമെന്നും തൊട്ടുപിന്നാലെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കുമെന്നും പാക് പ്രധാനമന്ത്രി ശഹ്ബാസ് ശരീഫിനൊപ്പം യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപും ശനിയാഴ്ച പ്രത്യാശ പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ അമേരിക്കയുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള അസ്ഥിരമായ നിലപാടുകൾ കാരണം കരാർ വരും ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രമേ യാഥാർത്ഥ്യമാകൂ എന്നാണ് ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ വക്താവ് ഇസ്മായിൽ ബഘായി വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
ഇറാൻ തങ്ങളുടെ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണവും ആണവപദ്ധതികളും പൂർണ്ണമായി നിർത്തലാക്കുക, പകരമായി ഇറാന് മേലുള്ള എണ്ണ ഉപരോധങ്ങളിൽ ഇളവ് വരുത്തുക, അന്താരാഷ്ട്ര ബാങ്കുകളിൽ മരവിപ്പിച്ചു നിർത്തിയിരിക്കുന്ന 25 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ആസ്തികൾ അമേരിക്ക മോചിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ് ഈ സമാധാന ഉടമ്പടിയിലെ പ്രധാന വ്യവസ്ഥകൾ. കഴിഞ്ഞ ഫെബ്രുവരി 28 മുതൽ യുദ്ധത്തെത്തുടർന്ന് അടഞ്ഞുകിടക്കുന്ന ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് (Strait of Hormuz) തുറക്കാനായാൽ മാത്രമേ ലോക വിപണിയിലെ കടുത്ത ഇന്ധന പ്രതിസന്ധിക്ക് പരിഹാരമാകൂ. നിലവിൽ ഇവിടുത്തെ കപ്പൽ ചാലുകളിൽ ഇരുപതിനായിരത്തിലധികം നാവികരും നൂറുകണക്കിന് വാണിജ്യ കപ്പലുകളുമാണ് കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഇസ്രയേലിന്റെ പുതിയ ആക്രമണത്തോടെ കരാറിന്റെ ഭാവി എന്താകുമെന്ന ആശങ്കയിലാണ് ആഗോള സമൂഹം.
